توضیحات کتاب
انتشارات آرما منتشر کرد:
روحانیت در جامعه ایران یکی از نیروهای اجتماعی مؤثر است که علاوه بر تأثیرگذاری بر زیست جمعی و زندگی روزمره ایرانیان از طریق نظام هنجاری فقهی و اخلاقی، در تقریباً تمام تحولات و نقاط عطف تاریخ معاصر ایران نقش‌آفرینی کرده است. از طرفی، در نتیجه تحولات دوران مدرن و توسعه ارزش‌هایی نظیر آزادی، برابری، فردیت و مشارکت، هنجارهای درون جامعه نیز مشمول بازبینی و بازاندیشی می‌شوند.
مواجهه نهاد روحانیت با تحولات ناشی از نوسازی را می‌توان از خلال استمرار و گسست در شبکه هنجاری روحانیت و تقابل و تعامل آن با دیگر شبکه‌های هنجاری تکوین یافته در جامعه مورد مطالعه قرار داد.
در کتاب حاضر، به عنوان نمود و عرصه‌ای از این مواجهه نهاد روحانیت با نوسازی، بر هنجارهای ناظر بر تغییر جایگاه اجتماعی زنان تمرکز شده است. علاوه بر مطالعه تقابل و تعامل نظام هنجاری روحانیت با مسئله تغییر جایگاه اجتماعی زنان، به این پرسش نیز پرداخته شده است که علل و عوامل دست‌اندرکار در مواجهه غالباً تقابلی روحانیت با تغییر جایگاه اجتماعی زنان در ایران معاصر چه بوده است؟ و آیا تحول در درون نهاد روحانیت، در قالب برآمدن جریان اصلاح و نوگرایی حوزوی، در آفرینش شبکه جدیدی از هنجارها که با مقتضیات نوسازی، از جمله توسعه جایگاه اجتماعی زنان، هم‌سازتر باشد، مؤثر بوده است یا خیر؟
فروشگاه اینترنتی 30بوک
نوع کالا
کتاب
دسته بندی
موضوع اصلی
موضوع فرعی
نویسنده
نشر
شابک
9786008679875
زبان کتاب
فارسی
جلد کتاب
شومیز
قطع کتاب
رقعی
تعداد صفحه
672 صفحه
نوبت چاپ
1
وزن
755 گرم
سال انتشار
1404
کتاب «پری‌رو تاب مستوری ندارد» اثر کمال رضوی، یک پژوهش گسترده، تحلیلی و جامعه‌شناسانه دربارهٔ تغییر جایگاه اجتماعی زنان در ایران معاصر و مواجههٔ نهاد روحانیت با آن است. هدف اصلی که این اثر پی می‌گیرد شناسایی نقاط بحران خیز مواجههٔ نهاد روحانیت و سنت فقهی شیعه با ابعاد اجتماعی تحولی بنیادی در جامعهٔ ایران، یعنی تغییر جایگاه اجتماعی زنان در اثر نوسازی است. شناخت خط سیر پیشین مواجههٔ روحانیت با مسئلهٔ مذکور این امکان را برای نهاد روحانیت و همچنین دیگر نهادها و گروه‌های اجتماعی ایجاد می‌کند که به بازبینی مواجههٔ مذکور پرداخته و برخی تنش‌ها و تعارض‌های احتمالی آتی در جامعهٔ ایران مورد پیشگیری یا تعدیل قرار گیرند.
تحلیلی بر نام کتاب
«پری‌رو تاب مستوری ندارد» یک تعبیر ادبی قدیمی است که ریشه‌اش به زبان شعر و فرهنگ کلاسیک فارسی برمی‌گردد. «پری‌رو» به کسی گفته می‌شه که زیبایی، حضور یا جلوه‌اش چشمگیر و آشکار است، و «تابِ مستوری نداشتن» به معنای نتوانستنِ پنهان ماندن است. در مجموع، این عبارت یعنی: چیزی که ذاتاً دیده‌شدنی است، نمی‌تواند در پرده بماند، حتی اگر بخواهند آن را پنهان کنند.
کمال رضوی با انتخاب این عنوان، به‌صورت نمادین به حضور اجتماعی زنان اشاره می‌کند؛ حضوری که با تغییرات اجتماعی، آموزشی و فرهنگی، دیگر نمی‌توان آن را پنهان کرد یا نادیده گرفت. در واقع عنوان کتاب می‌گوید تلاش برای مستور نگه‌داشتن زنان یا حذف آن‌ها از عرصه عمومی، در برابر واقعیت‌های اجتماعی جدید، محکوم به شکست است. این اسم، هم بار ادبی دارد و هم بار انتقادی، و دقیقاً همان تنشی را بازتاب می‌دهد که نویسنده در متن کتاب دربارهٔ آن بحث می‌کند.
دربارهٔ کتاب
کتاب «پری‌رو تاب مستوری ندارد» اثری پژوهشی دربارهٔ مواجهه نهاد روحانیت با تحولات اجتماعی در ایران معاصر، به‌ویژه در زمینه تغییر جایگاه اجتماعی زنان است. در این اثر، نویسنده تلاش می‌کند نشان دهد که چگونه نظام هنجاری روحانیت و ارزش‌های دینی با فرآیندهای مدرن شدن جامعه و ارزش‌هایی مثل آزادی، برابری، فردیت و مشارکت تعامل، تقابل یا گسست داشته‌اند، و این تعاملات چه تأثیری بر ساختارهای اجتماعی و موقعیت زنان ایرانی گذاشته‌اند. تحلیل‌ها در این کتاب بر اساس استمرار و دگرگونی شبکه‌های هنجاری درون روحانیت و نسبت آن‌ها با نوسازی اجتماعی صورت گرفته است.
سؤال اصلی که نویسنده در کتاب مطرح کرده و به دنبال پاسخ دادن به آن است، این است که آیا درون نهاد روحانیت جریان‌هایی نوگرا وجود دارند که بتوانند ارزش‌های جدید اجتماعی را با متون و هنجارهای دینی هم‌ساز کنند یا خیر. در لایه‌ای دیگر، کتاب «پری‌رو تاب مستوری ندارد» زمینه‌های علل و عوامل تقابل رایج میان نهاد روحانیت و تغییرات اجتماعی را نیز واکاوی می‌کند و نشان می‌دهد که این برخوردها گاهی بر اساس فهم‌های سنتی و محافظه‌کارانه از دین بوده‌اند و گاهی نیز تلاش‌هایی برای اصلاح و نوگرایی در دل ساختارهای دینی دیده می‌شود.
رضوی با استفاده از رویکردهای جامعه‌شناختی و فلسفی سعی دارد بین سنت و مدرنیته، مذهب و ارزش‌های اجتماعی توازنی تحلیلی برقرار کند تا به خواننده کمک کند بهتر پیچیدگی‌های نقش دین در تغییرات اجتماعی، به‌ویژه در موضوع حساس جایگاه زنان، را درک کند.
ویژگی‌های برجستهٔ کتاب
«پری‌رو تاب مستوری ندارد» اثری تحلیلی و تأمل‌برانگیز است که با رویکردی جامعه‌شناختی و انتقادی، نسبت میان دین، نهاد روحانیت و تحولات اجتماعی به‌ویژه مسئله زنان را بررسی می‌کند. نویسنده با پرهیز از قضاوت‌های شتاب‌زده و با اتکا به مفاهیم نظری، نشان می‌دهد که چگونه تغییرات فرهنگی و اجتماعی، خوانش‌های سنتی از دین را به چالش کشیده و ضرورت بازاندیشی در هنجارهای تثبیت‌شده را پیش می‌کشد. زبان کتاب در عین جدیت، روشن و استدلال‌محور است و تلاش می‌کند خواننده را به فهمی عمیق‌تر از تنش میان سنت و مدرنیته برساند. ویژگی‌های برجستهٔ این کتاب عبارت‌اند از:
- تمرکز بر مسئله زنان: کتاب جایگاه زنان را به‌عنوان نقطه کانونی تعارض‌ها و تغییرات اجتماعی بررسی می‌کند و نشان می‌دهد چگونه بدن، پوشش و نقش اجتماعی زن به میدان اصلی کشمکش میان سنت و مدرنیته بدل شده است.
- رویکرد جامعه‌شناختی و تحلیلی: نویسنده در کتاب «پری‌رو تاب مستوری ندارد» از مفاهیم جامعه‌شناسی برای تحلیل ساختارها، هنجارها و شبکه‌های فکری روحانیت استفاده می‌کند.
- بررسی نهاد روحانیت به‌عنوان یک ساختار پویا: روحانیت در این کتاب نهادی متکثر و در حال تغییر تصویر می‌شود که درون آن گرایش‌های متفاوت سنتی و نوگرا وجود دارد.
- پرداختن به تقابل سنت و مدرنیته: یکی از محورهای اصلی کتاب، واکاوی تنش میان ارزش‌های سنتی دینی و ارزش‌های مدرن مانند فردیت، آزادی و برابری است.
- طرح پرسش‌های بنیادین: نویسنده در این کتاب پرسش طرح می‌کند و خواننده را به اندیشیدن درباره آینده رابطه دین و جامعه دعوت می‌کند.
- نثر جدی و اندیشه‌محور: زبان اثر رسمی، دقیق و متناسب با مباحث فکری است و آن را به متنی مناسب برای مخاطبان علاقه‌مند به مطالعات اجتماعی، دینی و فرهنگی تبدیل می‌کند.
این کتاب مناسب چه کسانی است؟
کتاب «پری‌رو تاب مستوری ندارد» بیش از همه برای خوانندگانی مناسب است که به فهم عمیق مسائل اجتماعی و فکری ایران معاصر علاقه دارند؛ به‌ویژه پژوهشگران، دانشجویان و علاقه‌مندان حوزه‌های جامعه‌شناسی، مطالعات دینی، مطالعات زنان و علوم انسانی که می‌خواهند رابطه دین، نهاد روحانیت و تحولات فرهنگی را به صورت تحلیلی و عمیق دنبال کنند. همچنین این کتاب برای روشنفکران، فعالان فرهنگی و خوانندگانی که دغدغه گفت‌وگوی انتقادی میان سنت و مدرنیته را دارند و به دنبال متنی اندیشه‌محور هستند، انتخابی جدی و قابل تأمل به شمار می‌آید.
چرا کتاب «پری‌رو تاب مستوری ندارد» را بخوانیم؟
- چون به مسئله زنان از زاویه‌ای ریشه‌ای نگاه می‌کند: کتاب «پری‌رو تاب مستوری ندارد» نشان می‌دهد که بحث زنان تنها یک موضوع اجتماعی یا حقوقی نیست، بلکه با ساختارهای عمیق فکری، دینی و نهادی گره خورده است. با این رویکرد، خواننده درمی‌یابد که چرا تغییر جایگاه زنان همواره با مقاومت‌ها و تنش‌های جدی همراه بوده است.
- چون تقابل سنت و مدرنیته را به صورت عمیق و مستدل واکاوی می‌کند: کتاب فراتر از شعار سنت در برابر مدرنیته می‌رود و نشان می‌دهد این تقابل چگونه در زندگی روزمره، هنجارها و تصمیم‌های اجتماعی بازتولید می‌شود و چرا حل آن نیازمند بازاندیشی جدی است و به‌جای ارائه پاسخ‌های قطعی و نسخه‌های آماده، اثر با طرح پرسش‌های بنیادین خواننده را وادار می‌کند موضع خود را نسبت به دین، جامعه و تغییرات فرهنگی بازبینی کند.
- چون برای فهم جامعه امروز ایران یک متن کلیدی است: بسیاری از تنش‌های فرهنگی و اجتماعی معاصر، بدون شناخت رابطه دین و قدرت اجتماعی قابل فهم نیستند و این کتاب ابزار مفهومی لازم برای چنین فهمی را در اختیار خواننده می‌گذارد. زبان تحلیلی و دقیق کتاب، آن را به متنی قابل اتکا برای خوانندگان جدی تبدیل کرده و متن کتاب «پری‌رو تاب مستوری ندارد» بسیار ماندگار و تأمل‌برانگیز است.
خواندن کتاب «پری‌رو تاب مستوری ندارد» به این دلیل اهمیت دارد که با نگاهی عمیق و تحلیلی به یکی از مناقشه‌برانگیزترین مسائل جامعه ایران می‌پردازد و تلاش می‌کند ریشه‌های فکری، نهادی و فرهنگی تنش میان دین، روحانیت و تحولات اجتماعی را روشن کند. این کتاب در هیچ موردی موضع‌گیری نکرده و با طرح پرسش‌های اساسی، خواننده را وارد فرآیند اندیشیدن می‌کند و به او امکان می‌دهد پیچیدگی‌های مسئله زنان، سنت و مدرنیته را درک کند.
دربارهٔ نویسنده
کمال رضوی متولد ۱۳۶۲، نویسنده و پژوهشگر ایرانی است که کتاب «پری‌رو تاب مستوری ندارد؛ تغییر جایگاه اجتماعی زنان در ایران معاصر و مواجهۀ نهاد روحانیت با آن» را براساس رساله دکترای خود به رشته تحریر درآورده است و در حوزه علوم اجتماعی، به‌خصوص مطالعه رابطهٔ نهاد روحانیت با تحولات اجتماعی و تغییر جایگاه زنان در جامعه‌ی ایران، پژوهش‌های مختلفی انجام داده است. آثار او در حوزه جامعه‌شناسی دین، تاریخ اجتماعی و نهادهای فرهنگی شناخته شده‌اند و او پیش‌تر نیز در مقالات علمی درباره مواجهه نهاد روحانیت با تغییرات اجتماعی نوشته است، از جمله مقالات پژوهشی در نشریات علمی وزارت علوم که به تضاد هنجاری بین نظام هنجاری روحانیت و ارزش‌های جامعه پیرامون مسائل زنان می‌پردازند.
سخن پایانی
در پایان می‌توان گفت «پری‌رو تاب مستوری ندارد» کتابی است که خواننده را وارد لایه‌های عمیق‌تر اندیشه و تحلیل اجتماعی می‌سازد. این اثر نشان می‌دهد مسائل مربوط به زنان، دین و نهاد روحانیت موضوعاتی مقطعی نیستند، بلکه بخشی از یک فرآیند تاریخی و فکری پیچیده‌اند که فهم آن‌ها نیاز به صبر، دقت و نگاه چندبعدی خواننده دارد. کتاب با همین رویکرد، ذهن مخاطب را از قضاوت‌های شتاب‌زده دور کرده و او را به تأملی جدی‌تر دعوت می‌کند.
از سوی دیگر، ارزش این اثر در آن است که گفت‌وگو را جایگزین تقابل می‌کند. نویسنده به‌جای نفی یا انکار مسائل مربوط به زنان در جامعهٔ امروزی، تلاش می‌کند امکان بازاندیشی و تحول را در دل سنت نشان دهد و همین نگاه، «پری‌رو تاب مستوری ندارد» را به متنی مسئولانه و آینده‌نگر بدل می‌سازد. نویسنده در این کتاب به خواننده یادآوری می‌کند که تغییرات اجتماعی، اگر قرار است پایدار و معنادار باشند، باید از دل فهم عمیق ساختارهای فکری و فرهنگی برآیند.
در نهایت، این کتاب را می‌توان تلاشی جدی برای فهم بهتر جامعه امروز ایران دانست؛ تلاشی که نه ساده‌سازی می‌کند و نه پاسخ‌های آماده می‌دهد، بلکه راه اندیشیدن را پیش روی مخاطب می‌گذارد. اثری که پس از پایان خواندنش به شدت ذهن خواننده را درگیر کرده او را وادار می‌کند نسبت خود را با مفاهیمی چون دین، سنت، زنان و مدرنیته دوباره تعریف کند؛ و همین ماندگاری و درگیر کردن اندیشهٔ مخاطب، مهم‌ترین دستاورد کتاب است.
در بخشی از کتاب می‌خوانیم:
نکته و بصیرت نظری مهم در این تقسیم‌بندی مکرت با الهام از دورکیم این است که فشارهای هنجاری خاص‌گرایانه را تنها به استبداد سیاسی فرونمی‌کاهد؛ بلکه در وضعیتی که دولت ضعیف باشد یا بنا به هر دلیل درصدد مهار و کنترل گروه‌های اجتماعی خاص‌گرا برنیاید، گونهٔ دیگری از تحمیل و فشار هنجاری رخ می‌دهد که منشأ و سرچشمهٔ غیردولتی دارد. در شرایطی، ممکن است دولت نیرومند باشد و به سرکوب و کنترل این قبیل خاص‌گرایی‌های جمعی بپردازد و مانع از بروز و ظهور عینی آن‌ها شود، اما به محض تعدیل قدرت دولت در اثر ضعف یا رویکرد دموکراتیک مبتنی بر رعایت دقیق حقوق و آزادی‌های فردی، وجود خاص‌گرایی مذکور در جامعه می‌تواند موجب بروز تنش اجتماعی شود.
با لحاظ مخاطرات و تنش‌های مفروض، بررسی نوع تعامل و تقابل نهاد دین با پیامدهای اجتماعی ناشی از نوسازی ضرورت و اهمیت می‌یابد. از خلال این بررسی در یک مورد مشخص (تغییر جایگاه اجتماعی زنان) می‌توان نشان داد که در کدام مقاطع تاریخی، تعامل و همکاری اجتماعی موجب تخفیف تنش‌ها شده و در کدام مقاطع، تقابل و واگرایی به بروز تضادهای اجتماعی منجر شده است.
نظرت رو باهامون به اشتراک بذار.
جمله مورد علاقه‌ات از این کتاب رو باهامون به اشتراک بذار.
شاید بپسندید
