تراژدی مرد شیره خرما فروش فقیر (نمایشنامه)

سعدالله ونوس (1997-1941)، پايه گذار تئاتر مدرن سوريه، در روستاي حصين البحر در نزديکي شهر طرطوس به دنيا آمد و تحصيلات ابتدايي را در همان جا گذراند. او در قاهره در رشته ي روزنامه نگاري تحصيل کرد و بعد در روزنامه هاي البعث سوريه و السفير لبنان به عنوان دبير بخش فرهنگ و هنر مشغول به کار شد. او همچنين سالها در امور موسيقي و تئاتر سوريه مديريت هايي را تجربه کرد. در اواخر دهه ي 1960 به پاريس رفت و در رشته ي تئاتر تحصيل کرد و با جريانات روز هنري اروپا آشنا شد. در همين ايام با شکست اعراب از اسرائيل در جنگ سال 1967، تئاتر سياسي دنياي عرب متولد شد. اين شکست، باعث ايجاد سطح تازه اي از بيداري در ميان هنرمندانه و روشنفکران شد تا رسانه هاي دولتي و تصرف عرصه ي فرهنگ عمومي را از سوي آنان به چالش بکشند. ونوس در 1969 جشنواره ي هنرهاي نمايشي عرب را در دمشق بنا گذاشت که بعدها هنرمنداني از سرسر جهان عرب در آن شرکت کردند. در اين جشنواره، او پروژه اش را تحت عنوان «تئاتر سياست سازي» به جاي «تئاتر سياسي» سنتي مطرح کرد. او مي خواست تئاتر نقش مثبت تري در فرايند تغييرات اجتماعي و سياسي به عهده بگيرد. ونوس در اواخر دهه ي 70 کمک کرد تا انستيتوي عالي هنرهاي نمايشي در دمشق تاسيس شود و بعدها در آن تدريس کرد، ضمن آنکه سردبيري ممجلات تخصصي تئاتر را هم برعهده داشت. در سال 1982، پس از حمله ي ارتش اسرائيل به لبنان و سقوط بيروت، به چنان بهتي دچار شد که براي يک دهه دست از نوشتن کشيد. شروع دوباره ي کار او در اوائل دهه ي 90 همان نصيب سياسي کارهاي قبلي را داشت. در سال 1996 يونسکو و ITI او را براي ارائه ي پيام روز جهاني تئاتر برگزيدند و او اولين عربي بود که اين افتخار نصيبش مي شد. فرصت زيستنش اما کوتاه بود و يک سال بعد به رنج سرطان، رنج زيستن را بدرود گفت.