کتاب «شدم آنکه هستم» (Becoming Myself: A Psychiatrist's Memoir) اثری از اروین یالوم (Irvin David Yalom) رواندرمانگر مشهور آمریکایی است و اولینبار در سال ۲۰۱۷ منتشر شد.
این کتاب یکی از جذابترین آثار و زندگینامهٔ اروین یالوم است که با روزهای کودکیاش در محلات فقیرنشین واشینگتن دیسی آغاز میشود و به تمامی سالهایی میپردازد که او پشت سر گذاشته و همچنین از افراد تأثیرگذار و خاطرات زندگیاش میگوید و سیر تحول شخصیت، زندگی و رویکرد درمانیاش را بازگو میکند.
این اثر با عنوان «من چگونه اروین یالوم شدم» نیز در ایران منتشر شده است.
دربارهٔ کتاب
«شدم آنکه هستم» زندگینامهای صمیمی و تأملبرانگیز از یکی از برجستهترین روانپزشکان و رواندرمانگران معاصر اروین یالوم است. یالوم در این کتاب، داستان زندگی خود را از دوران کودکی و نوجوانی تا سالهای فعالیت حرفهای روایت میکند و نشان میدهد که چگونه تجربههای شخصی، روابط خانوادگی، مهاجرت، عشق به ادبیات و برخورد با بیماران، شخصیت و نگاه او را شکل دادهاند. این کتاب علاوه بر روایت زندگی نویسنده، تصویری روشن از مسیر شکلگیری اندیشههای او در زمینهٔ رواندرمانی اگزیستانسیال به دست میدهد.
بخش مهمی از کتاب به تجربههای حرفهای یالوم در درمان بیماران و شکلگیری آثار مشهورش اختصاص دارد. او با صداقت از موفقیتها، تردیدها، اشتباهها و چالشهای خود سخن میگوید و توضیح میدهد که چگونه مواجهه با موضوعاتی مانند مرگ، تنهایی، آزادی و معنای زندگی، هم در زندگی شخصی و هم در کار درمانیاش تأثیر عمیقی گذاشته است. این اثر در حقیقت شرحی از رشد فکری نویسنده و دیدگاه او درباره انسان، درمان و زیستن است.
اگر به کتابهای روانشناسی، خاطرات نویسندگان و آثار اروین یالوم علاقه دارید، «شدم آنکه هستم» یکی از بهترین انتخابهاست. این کتاب با نثری روان و صمیمی، خواننده را با پشتصحنه شکلگیری اندیشههای یکی از تأثیرگذارترین رواندرمانگران جهان آشنا میکند و نشان میدهد که چگونه تجربههای زندگی، مطالعه و ارتباط با دیگران میتوانند مسیر زندگی یک انسان را دگرگون کنند. این اثر برای علاقهمندان به خودشناسی، رواندرمانی و زندگینامههای الهامبخش، خواندنی و ارزشمند است.
ویژگیهای برجستهٔ کتاب
«شدم آنکه هستم» یکی از صمیمیترین و خواندنیترین آثار این روانپزشک و نویسنده برجسته است. یالوم در این زندگینامه، مسیر شکلگیری شخصیت، اندیشهها و تجربههای حرفهای خود را با صداقت روایت میکند و نشان میدهد که چگونه دوران کودکی، خانواده، تحصیل، عشق، دوستی و سالها رواندرمانی، او را به یکی از تأثیرگذارترین چهرههای رواندرمانی اگزیستانسیال تبدیل کردهاند. او در این کتاب نگاهی عمیق به فرایند رشد فردی، معناجویی و شکلگیری اندیشههایی دارد که بعدها در آثار مشهورش بازتاب یافتند. ویژگیهای برجستهٔ این کتاب عبارتاند از:
- زندگینامهای صادقانه و بیپرده: یالوم بدون پنهان کردن ضعفها، اشتباهها و تردیدهایش، از فراز و نشیبهای زندگی شخصی و حرفهای خود سخن میگوید و همین صداقت، کتاب را بسیار باورپذیر و تأثیرگذار کرده است.
- آشنایی با شکلگیری اندیشههای اروین یالوم: خواننده با ریشههای فکری نویسنده و تجربههایی آشنا میشود که الهامبخش آثار مهم او در زمینه رواندرمانی و فلسفه زندگی بودهاند.
- ترکیب خاطرات شخصی و تجربههای درمانی: این کتاب بهخوبی نشان میدهد که چگونه زندگی شخصی و حرفهٔ یالوم بر یکدیگر اثر گذاشتهاند و هر تجربه، دیدگاه او را عمیقتر کرده است.
- نگاهی به دغدغههای بنیادین زندگی: موضوعاتی مانند مرگ، تنهایی، آزادی، مسئولیت و یافتن معنا، از مهمترین محورهای این کتاب هستند و نویسنده آنها را با زبانی روشن و ملموس بررسی میکند.
- نثر روان و روایت جذاب: سبک نوشتاری یالوم ساده، صمیمی و داستانگونه است؛ به همین دلیل حتی کسانی که آشنایی تخصصی با روانشناسی ندارند نیز از خواندن کتاب لذت خواهند برد.
- الهامبخش برای علاقهمندان به خودشناسی و روانشناسی: «شدم آنکه هستم» علاوه بر معرفی زندگی یکی از بزرگترین رواندرمانگران معاصر، خواننده را به تأمل درباره انتخابها، تجربهها و مسیری که شخصیت او را شکل داده است دعوت میکند.
افتخارات و جوایز
از زمان انتشار «شدم آنکه هستم» در سال ۲۰۱۷، این اثر با استقبال چشمگیری از سوی خوانندگان و منتقدان مواجه شده است. برخی از افتخارات و جوایز آن عبارتاند از:
- یکی از آثار برتر گاردین در سال ۲۰۱۷
بازخوردها به کتاب شدم آنکه هستم
- یک قصهگوی شگفتانگیز، نویسندهای دوستداشتنی، متفکری بزرگ، سخاوتمند، دلسوز و - به حق - یکی از تأثیرگذارترین متخصصان مراقبتهای بهداشتی روان در جهان. گاردین (Guardian)
- طرفداران این نویسندهٔ فصیح و درونگرا از این شرح حال درونی از تاریخ، علایق و کلیدهای او برای گشودن قفل یک زندگی پربار استقبال خواهند کرد. نقدهای کایرکاس (Kirkus Reviews)
- این خاطرات، خردمندانه و گرم، زندگیای را به خوبی زیسته شده روایت میکند. پردیس سیرکل (Campus Circle)
- کتاب «شدم آنکه هستم» کاوشی غنی در برخی از مضامین مورد علاقه نویسنده با صداقت، صراحت و سخاوتی نادر است... اما شیوهای که یالوم بینشها و توصیههایی در مورد درمان را در هم میآمیزد، این اثر را بیشتر جذاب کرده است. ایدههای او در مورد درمان و تکنیک بر کنجکاوی کودکانه و عطش سیریناپذیر برای یادگیری در مورد شرایط انسانی بنا شده است. وسیله ارائه، داستانسرایی درخشان یالوم است... و نتیجه، گنجینهای از گوهرها در مورد چگونگی ایجاد بهترین نوع ارتباط و تأثیری است که رضایت و موفقیت را برای بیمارانمان و همچنین برای خودمان ایجاد میکند. مجله آمریکایی روانکاوی (American Journal of Psychoanalysis)
- من همیشه، همانطور که هر خوانندهای میپرسد، در مورد نویسنده، در مورد تعادل بین حرفهای و شخصی و اینکه چگونه این نوشته از دل آن کیمیاگری بیرون آمده، کنجکاو بودهام. سرانجام، در «شدم آنکه هستم»، پاسخ را داریم، و این کتاب فوقالعاده، جذاب و به همان اندازه که میتوان به موضوع و زمانهای که او در آن زندگی میکرد، بصیرت دارد، آموزنده است. یک مطالعهٔ فوقالعاده. آبراهام ورگیز (Abraham Verghese)، نویسنده
- ایرو یالوم روانپزشکی است که مانند یک فیلسوف فکر میکند و مانند یک رماننویس خوب مینویسد، همانطور که اتفاقاً هست. «شدم آنکه هستم» نه تنها داستان جذاب زندگی یک فرد استثناییست، بلکه با افشاگریهایی در مورد زندگی آنطور که باید زیسته شود، میدرخشد. ربکا نیوبرگر گلدشتاین (Rebecca Newberger Goldstein)، نویسنده
این کتاب مناسب چه کسانی است؟
اگر به آثار اروین یالوم علاقه دارید یا میخواهید بدانید اندیشههای او چگونه شکل گرفتهاند، این کتاب انتخابی مناسب برای شماست. این اثر روایتی صادقانه از مسیر زندگی، تجربههای حرفهای و دغدغههای فکری نویسنده است و برای دانشجویان و علاقهمندان روانشناسی، رواندرمانی، فلسفه اگزیستانسیال و همچنین کسانی که از خواندن خاطرات شخصیتهای تأثیرگذار لذت میبرند، جذاب خواهد بود. اگر از مطالعهٔ کتابهایی مانند وقتی نیچه گریست، مامان و معنای زندگی یا هدیه درمان لذت بردهاید، خواندن این کتاب نیز برایتان تجربهای خواندنی خواهد بود؛ زیرا علاوه بر آشنایی با زندگی شخصی یالوم، شما را با پشتصحنه شکلگیری اندیشهها و تجربههایی آشنا میکند که الهامبخش آثار ماندگار او شدهاند.
چرا کتاب «شدم آنکه هستم» را بخوانیم؟
- با پشتصحنه شکلگیری اندیشههای اروین یالوم آشنا شوید: بسیاری از خوانندگان، یالوم را با کتابهایی مانند «وقتی نیچه گریست» میشناسند، اما در این کتاب فرصت پیدا میکنند ریشههای فکری و تجربههایی را ببینند که الهامبخش آن آثار بودهاند. مطالعه این زندگینامه کمک میکند آثار دیگر یالوم را عمیقتر درک کنید و ارتباط میان زندگی شخصی او و دیدگاههایش درباره رواندرمانی و زندگی را بهتر بشناسید.
- روایتی صادقانه از موفقیتها، شکستها و تردیدهای یک اندیشمند بزرگ میخوانید: یکی از مهمترین ویژگیهای این کتاب، صداقت نویسنده در بیان اشتباهها، نگرانیها و لحظههای دشوار زندگی است. یالوم تصویری آرمانی از خود ترسیم نمیکند، بلکه نشان میدهد که رشد فردی نتیجه سالها تجربه، یادگیری و پذیرش خطاهاست. همین نگاه واقعبینانه باعث میشود خواننده ارتباط عمیقتری با کتاب برقرار کند.
- نگاه تازهای به مفاهیم بنیادین زندگی پیدا میکنید: یالوم در خلال روایت زندگی خود، به موضوعاتی مانند مرگ، تنهایی، آزادی، مسئولیت و یافتن معنا میپردازد؛ موضوعاتی که همواره در آثار او جایگاه ویژهای داشتهاند. او این مفاهیم را از دل تجربههای واقعی خود در زندگی و رواندرمانی توضیح میدهد و به همین دلیل، مطالب کتاب ملموس، تأثیرگذار و قابلدرک هستند.
- کتابی الهامبخش برای رشد فردی و شناخت بهتر خود خواهید خواند: هرچند «شدم آنکه هستم» یک کتاب آموزشی در حوزه توسعه فردی نیست، اما روایت زندگی یالوم نشان میدهد که چگونه مطالعه، تجربه، روابط، شکستها و انتخابهای آگاهانه میتوانند مسیر زندگی یک انسان را دگرگون کنند. این نگاه، خواننده را تشویق میکند تا به گذشته، تصمیمها و مسیر شخصی خود نیز با دقت بیشتری نگاه کند و از تجربههایش برای ساختن آیندهای بهتر بهره بگیرد.
کتاب «شدم آنکه هستم» را باید خواند چون روایتی عمیق از شکلگیری اندیشههای یکی از برجستهترین رواندرمانگران معاصر است. یالوم در این اثر با صداقت و صمیمیت از تجربههای شخصی، مسیر حرفهای، موفقیتها، شکستها و دغدغههای خود سخن میگوید و نشان میدهد که چگونه هر تجربه میتواند در ساختن شخصیت و نگرش انسان نقش داشته باشد. اگر به کتابهای روانشناسی، خودشناسی، فلسفه زندگی و خاطرات شخصیتهای تأثیرگذار علاقه دارید، این کتاب را بخوانید چون علاوه بر روایت یک زندگی پربار، نگاه تازهای به رشد فردی، معنا و انتخابهای زندگی پیش روی شما قرار میدهد. نویسنده در بخشهای مختلف کتاب از برخورد با بیماران، فضای دانشگاهی، پژوهش، تدریس و چالشهای حرفهای خود نیز سخن میگوید. این تجربهها نهتنها برای روانشناسان و درمانگران، بلکه برای هر کسی که به شناخت بهتر رفتار و احساسات انسان علاقه دارد، آموزنده و الهامبخش هستند.
دربارهٔ نویسنده
اروین دیوید یالوم روانپزشک اگزیستانسیال آمریکایی است و در سال 1931 به دنیا آمد. او استاد برجستهٔ رشتهٔ روانشناسی در دانشگاه استنفورد و نویسندهٔ کتابهای داستانی و غیرداستانی در زمینهٔ روانشناسی است. یالوم در واشنگتندیسی به دنیا آمد و پانزده سال قبل از تولد او، والدینش از روسیه به ایالات متحده نقلمکان کرده بودند. یالوم بیشتر دوران کودکیاش را در خانهای بالای خواربارفروشی والدینش و در کتابخانهٔ محلی به خواندن کتابهای مختلف گذراند. او مدرک کارشناسیاش را در 1952 از دانشگاه جورج واشنگتن دریافت کرد و مدرک دکترایش را از دانشگاه پزشکی بوستون اخذ کرد. دورهٔ کارآموزیاش را در یک بیمارستان در نیویورک گذراند و سپس رزیدنت یک کلنیک در بیمارستان جان هاپکینز شد و دورهٔ آموزشیاش را سرانجام در 1960 به پایان رساند. پس از گذراندن دورهٔ خدمت سربازی، کار آکادمیک خود را در دانشگاه استنفورد آغاز کرد و عضو هیئت علمی دانشگاه استنفورد شد و طی سالهای بعد به سِمَت مدیریت رسید و آموزشش را در رواندرمانی گروهی و توسعهٔ مدل روان درمانی اگزیستانسیال آغاز کرد.
از اروین یالوم تاکنون کتابهای داستانی و غیرداستانی زیادی منتشر شده است که از میان آنها میتوان به «خیره به خورشید نگریستن»، «رواندرمانی اگزیستانسیال»، «هنر درمان»، «مامان و معنی زندگی» و «مسئلهٔ اسپینوزا» اشاره کرد. یالوم در سال 1954 با مریلین نویسندهٔ فمنیست، مورخ و استاد دانشگاه ازدواج کرد. مریلین بعدها به سرطان سختی مبتلا شد و در سال 2019 با استفاده از خودکشی پزشکی به زندگی خود پایان داد. یالوم و مریلین پیش از مرگ او سرگرم نوشتن کتابی با عنوان «مسئلهٔ مرگ و زندگی» شدند که روند بیماری و درمانِ مریلین و شیوهٔ رویارویی آنها با مشکلات و مسائل روانی مرتبط با این بیماری را به شیوهای اتوبیوگرافیک بررسی میکرد. اروین یالوم برای رمان روانشناسی «وقتی نیچه گریست» جایزۀ طلای کلوپ کامانولث را دریافت کرد. او همچنین در سال 2002 جایزۀ انجمن روانپزشکی آمریکا را گرفت. شورای جهانی روان درمانی در سال 2009 جایزۀ بینالمللی زیگموند فروید را برای روان درمانی در شهر وین، اتریش به وی اهدا کرد.
معرفی کتابهای مشابه
اگر از مطالعهٔ «شدم آنکه هستم» لذت بردهاید و به دنبال آثار مشابه میگردید، بهترین راه این است که به سراغ کتابهایی بروید که در مرز میان زندگینامه، روانشناسی و تأملات فلسفی قرار دارند. آثاری از نویسندگانی که تجربههای شخصی خود را با بینشهای حرفهای و نگاه عمیق به زندگی در هم میآمیزند، میتوانند همان حس صمیمیت و اندیشهورزی را برای شما زنده کنند. همچنین اگر از سبک روایت اروین یالوم خوشتان آمده است، مطالعه دیگر کتابهای او مانند هدیه درمان، مامان و معنای زندگی و وقتی نیچه گریست یا آثار نویسندگانی که به موضوعاتی مانند خودشناسی، معنای زندگی، رواندرمانی و رشد فردی میپردازند، انتخابهای مناسبی خواهند بود. در ادامه چند کتاب جذاب و خواندنی در همین زمینه به شما معرفی کردهایم.
- وقتی همهچیز از هم میپاشد اثر پما چودرون
کتاب «وقتی همهچیز از هم میپاشد» (When Things Fall Apart) اثر پما چودرون راهب بودایی، یکی از شناختهشدهترین کتابهای حوزه خودشناسی، آرامش درونی و فلسفه بودایی است که به خواننده میآموزد چگونه در مواجهه با بحرانها، شکستها، ترس و تغییرات اجتنابناپذیر زندگی، بهجای فرار یا مقاومت، با آگاهی و پذیرش به مسیر خود ادامه دهد. پما چودرون با زبانی ساده و آرامشبخش، راهکارهایی برای کنار آمدن با رنج و یافتن آرامش در دل دشواریها ارائه میدهد. این کتاب از نظر پرداختن به رشد فردی، شناخت بهتر خود و تأمل درباره تجربههای زندگی، شباهتهای قابلتوجهی با «شدم آنکه هستم» دارد، هرچند یکی از دریچه رواندرمانی و دیگری از نگاه فلسفه بودایی به این موضوعات مینگرد.
شباهتها با کتاب شدم آنکه هستم:
- تمرکز بر خودشناسی و رشد فردی
- پرداختن به چالشها و دشواریهای زندگی
- دعوت به پذیرش واقعیت بهجای انکار آن
- بررسی مفاهیمی مانند ترس، رنج و تغییر
- نثر روان، صمیمی و تأملبرانگیز
- تشویق خواننده به نگاهی عمیقتر به زندگی
از مطالعهٔ این کتاب نیز به اندازهٔ «شدم آنکه هستم» لذت خواهید بُرد، چون با زبانی صمیمی و الهامبخش، به شما کمک میکند نگاه آرامتر و آگاهانهتری به بحرانها و فراز و نشیبهای زندگی داشته باشید و همانند کتاب یالوم، شما را به تأمل درباره تجربههای شخصی، پذیرش تغییر و رشد درونی دعوت میکند.
- سفر شفابخش اثر آلن دوباتن
کتاب «سفر شفابخش» (A Therapeutic Journey) از آلن دوباتن، اثری در حوزه روانشناسی، خودشناسی و فلسفه زندگی است که خواننده را به سفری درونی برای شناخت بهتر احساسات، افکار و تجربههای شخصی دعوت میکند. دوباتن در این کتاب با ترکیب نگاه فلسفی و روانشناختی، به موضوعاتی مانند رنجهای عاطفی، روابط، اضطراب، شناخت خود و یافتن آرامش در زندگی میپردازد. سفر شفابخش مانند کتاب «شدم آنکه هستم»، به مسیر رشد فردی و تأثیر تجربههای زندگی بر شکلگیری شخصیت انسان توجه دارد و با روایتی تأملبرانگیز، خواننده را به بازنگری در گذشته و شناخت عمیقتر خود تشویق میکند.
شباهتها با کتاب شدم آنکه هستم:
- تمرکز بر خودشناسی و رشد فردی
- پرداختن به تجربههای زندگی و تأثیر آنها بر شخصیت
- ترکیب روانشناسی و فلسفه زندگی
- بررسی احساسات، رنجها و چالشهای درونی
- دعوت به تأمل درباره مسیر شخصی زندگی
- نثر صمیمی و قابلفهم برای مخاطب عمومی
از مطالعهٔ این کتاب نیز به اندازهٔ «شدم آنکه هستم» لذت خواهید بُرد، چون با نگاهی عمیق به مسائل روزمره زندگی میپردازد و به شما کمک میکند احساسات، تجربهها و انتخابهای خود را بهتر درک کنید. این کتاب مانند اثر اروین یالوم، سفری فکری و درونی است که میتواند نگاه شما را به خودتان و مسیر زندگیتان تغییر دهد.
سخن پایانی
اگر به دنبال کتابی هستید که تصویری واقعی از مسیر رشد، یادگیری و شکلگیری اندیشههای یکی از بزرگترین رواندرمانگران جهان ارائه دهد، «شدم آنکه هستم» اثر اروین دی. یالوم را بخوانید. این کتاب با روایت صادقانه و بیپرده از زندگی نویسنده، نشان میدهد که تجربههای شخصی، شکستها، موفقیتها و روابط چگونه میتوانند مسیر زندگی یک انسان را دگرگون کنند. همین ویژگی باعث شده است که این اثر هم برای علاقهمندان به روانشناسی و هم برای دوستداران زندگینامههای الهامبخش، خواندنی و ماندگار باشد.
یکی از مهمترین نقاط قوت این کتاب، تلفیق خاطرات شخصی با تجربههای حرفهای و تأملات فلسفی است. یالوم با زبانی روان و صمیمی، خواننده را با دغدغههایی مانند مرگ، تنهایی، آزادی، مسئولیت و معنای زندگی همراه میکند و نشان میدهد که این مفاهیم در زندگی روزمره هر فرد حضور دارند. از همین رو، مطالعه این کتاب نهتنها شناخت عمیقتری از شخصیت و آثار یالوم به دست میدهد، بلکه نگاه تازهای به مسیر زندگی و انتخابهای فردی نیز میبخشد.
در نهایت، «شدم آنکه هستم» کتابی است که میتواند الهامبخش هر کسی باشد که به خودشناسی، رواندرمانی، فلسفه زندگی و تجربههای واقعی انسانها علاقه دارد. صداقت نویسنده، روایت جذاب، نثر روان و پرداختن به موضوعات بنیادین زندگی، این اثر را به یکی از خواندنیترین کتابهای اروین یالوم تبدیل کرده است. اگر میخواهید علاوه بر آشنایی با زندگی و اندیشههای این نویسنده برجسته، از تجربههای او برای نگاه عمیقتر به زندگی و مسیر شخصی خود الهام بگیرید، مطالعه این کتاب را از دست ندهید.
در بخشی از کتاب میخوانیم:
خواهر میریام، زن میانسال، جذاب و دلنشین، ولی دلسرد و افسرده بود که در پوشش و لباسش هیچ نشانی از حرفهاش دیده نمیشد. بیدرنگ و بیهیچ خجالتی، با گشادگی و صراحت رفت سر اصل مطلب. در طول سالهای کاریاش در کلیسا، از کار خیریه برای فقرا رضایت قابلتوجهی به دست آورده بود، ولی به دلیل هوش بالا و توانمندیهای اجراییاش، از او خواسته بودند مقامهای اداری و اجرایی بالاتری را بر عهده بگیرد. با آنکه در این سِمَتها بسیار مؤثر بود، کیفیت زندگیاش پایین آمده بود. برای مراقبه و عبادتهای خودش وقت کمی داشت و حالا تقریباً هر روز با مدیران دیگری که برای به دست آوردن قدرت بیشتر تلاش میکردند، به مشکل برمیخورد. از احساس خشمی که نسبت به آنها داشت، احساس گناه میکرد.
از همان ابتدا از خواهر میریام خوشم آمد و از وقتی جلساتمان را هفتگی کردیم، برای این زن که بیش از هرکس دیگری که میشناختم زندگیاش را وقف دیگران کرده بود، احترام بیشتری قائل شدم. مصمم بودم هر کاری که میتوانم برای کمک به او انجام دهم. او بهطرزی استثنایی باهوش و بهشکلی خارقالعاده متدین بود. هرگز دربارهٔ اعتقادات مذهبی من پرسشی نکرد و پس از چند ماه درمان، دیگر آنقدر به من اعتماد داشت که دفتر خاطرات خصوصیاش را به جلسهٔ درمان بیاورد و چند عبارت از آن را با صدای بلند بخواند. در آن، از تنهایی عمیقش، حس دستوپاچلفتی بودنش و حسادت به خواهران دیگر که از نعمت زیبایی و وقار برخوردار بودند، پرده برداشته بود.